'Haaien zijn kleurenblind'

AMSTERDAM - Haaien zijn vermoedelijk niet goed in staat om verschillende kleuren te onderscheiden. Dat hebben Australische wetenschappers ontdekt.

De meeste haaien hebben een overvloed aan zogenaamde staafcellen in hun netvlies, waarmee ze het verschil tussen donker en licht kunnen onderscheiden. De dieren hebben echter nauwelijks kegelcellen.
Deze cellen zijn belangrijk bij het onderscheiden van licht op verschillende golflengtes en de detectie van kleuren. Dat schrijven onderzoekers van de University of Western Australia in het Duitse wetenschappelijk tijdschrift Naturwissenschaften.

Zwemkleding

Hoofdonderzoeker Nathan Scott Hart gelooft dat zijn ontdekking het aantal aanvallen van haaien op mensen kan terugdringen.

“Onze studie laat zien dat contrast en achtergrond veel belangrijker zijn dan kleur bij de detectie van objecten door haaien”, verklaart Scott Hart op Discovery News. “Deze bevinding kan ons helpen om zwemkleding en surfuitrustingen te ontwerpen die minder visueel contrast hebben voor haaien en daardoor minder aantrekkelijk voor hen zijn."

Meting

De wetenschappers kwamen tot hun bevindingen door bij 17 haaiensoorten de cellen in het netvlies te bestuderen door middel van een zogenaamde microspectrofotometrie. Bij alle dieren waren zogenaamde staafcellen in overvloed aanwezig. Maar bij 10 van de 17 haaiensoorten werden geen kegelcellen gevonden.

De andere soorten beschikten wel over kegeltjes in hun netvlies, maar deze cellen bleken slechts gevoelig voor licht op een beperkte golflengte. Volgens de wetenschappers kunnen de dieren daardoor waarschijnlijk alleen bepaalde grijstinten onderscheiden.

Prooien

Het vermogen om verschillende kleuren te zien, is waarschijnlijk minder belangrijk voor dieren die in zee leven. Op grote diepte zijn kleuren namelijk schaars en is het belangrijker om prooien en natuurlijke vijanden te kunnen detecteren aan de hand van contrasten.

Uit eerder onderzoek is gebleken dat ook dolfijnen en zeehonden beschikken over zeer primitieve kegelcellen in hun netvlies. Ook deze dieren zijn waarschijnlijk kleurenblind.

Bron:  © NU.nl/Dennis Rijnvis

meer nieuws